Her yerde duyduğumuz ‘Sağlıklı yaşam için spor yapın!’ sloganı doğru mudur? Sporun ya da egzersizin faydası nedir? Bu soruların yanıtı aslında çok ta iyi bilinmez. Bir çok insan egzersiz yaptığında kilo vererek sağlıklı olacağını düşünür. Bu doğru olmakla birlikte egzersizin vücutta yaptığı etkiler bu kadar basit değildir. Bu geniş konuya bu yazıda yalnızca bağışıklık sistemi yönünden bakacağız.

      Spor yapmayan, yani günde bir kilometre ve altı yürüyen insanlarda ilginç bir şekilde vücuttaki enflamasyon diye adlandırılan bağışıklık sisteminin kendi dokularına zarar vermesi oranı yüksektir. Diğer ilginç bir konu da; tam tersine ağır spor yapanlarda da enflamasyon oranı yüksektir. Her iki grupta da solunum yolu enfeksiyon oranı yüksektir. Bu nedenle profesyonel sporcular iyi bir dinlenme ve destek programına alınırlar.

     Yapılan çalışmalarda  orta şiddette spor yapanlarda ise uzun vadede bağışıklık sisteminin kuvvetlendiği görülmüştür. Bunun bir çok nedeni vardır. Kasların çalışması ile ortaya çıkan uyarıcı maddeler vücut direncini sağlayan adrenalin, kortizon gibi madde salınımını tetikler. Spor devamlı yapıldığında bu hormanlar istenilen dengeye oturur ve az ya da çok salgılanmalarına bağlı bağışıklık sistemi dengesizliği ortadan kalkar. Düzenli spor ile bağışıklık hücreleri uyarılır ve kuvvetlenir. Mikroplara karşı salınan C- Reaktif protein gibi madde miktarları azalır. Bunlar,  bir tür  vücudun bağışıklık sisteminin yorulmasını engelleyen değişikliklerdir.

     Sonuç olarak hafif ve orta şiddette yapılan, yani günde yarım saat kadar yapılan yürüyüş ve jimnastik tarzı egzersizler bağışıklık sistemimizi kuvvetlendirir. Spor yaparken  genel hijyen kurallarına uymak enfeksiyon riskini azaltmaktadır.

Prof. Dr. Bülent Yardımcı